15 sterke inheemse planten voor volle zon

Een bloeiende dagkoekoeksbloem in een vochtig, kruidenrijk grasland (de Natuur van hier)

Een zonnige plek in de tuin biedt volop mogelijkheden voor een kleurrijke en levendige beplanting. Veel inheemse planten houden van warmte en zon en trekken tijdens de bloei grote aantallen bijen, vlinders, zweefvliegen en andere insecten aan. Met de juiste soorten kan een zonnige border daardoor uitgroeien tot een van de meest biodiverse plekken in de tuin.

Toch is volle zon niet automatisch hetzelfde als droge grond. Een zonnige zandgrond vraagt om heel andere planten dan een voedselrijke kleigrond of een vochtige plek langs de vijver. Kijk daarom niet alleen naar het aantal uren zon, maar ook naar de bodem en de hoeveelheid vocht die deze vasthoudt.

In dit artikel bespreken we 15 sterke inheemse planten voor volle zon. Van soorten die het uitstekend tegen droogte kunnen tot planten die juist graag met hun voeten in een wat vochtigere bodem staan. Zo vind je voor vrijwel iedere zonnige plek een passende inheemse plant.

Gratis Plantenkeuzehulp voor passende inheemse planten
Wil je weten welke inheemse planten het beste bij jouw tuin passen? Download onze gratis Plantenkeuzehulp en ontvang vijf persoonlijke suggesties voor passende inheemse planten.

Wat verstaan we onder volle zon?

Om de juiste planten voor je tuin te kiezen, is het belangrijk te weten of de planten in je tuin in de volle zon komen te staan, in de halfschaduw of in de schaduw. Met volle zon bedoelen we een plek die gedurende het groeiseizoen minimaal zo’n zes uur per dag direct zonlicht krijgt. Daarbij maakt het ook uit wanneer die zon valt: zes uur felle middagzon zorgt doorgaans voor warmere en drogere omstandigheden dan dezelfde hoeveelheid zon in de ochtend.

Kijk daarnaast ook naar de omgeving: muren en bestrating houden doorgaans meer warmte vast dan groen. Dus als deze in de tuin veel aanwezig zijn wordt het er waarschijnlijk droger en warmer. Om een volledige indruk te krijgen van de standplaats kijk je ook nog naar het type bodem en de vochtigheid. Start je net met inheemse planten en weet je nog niet goed waar je op moet letten? Lees dan als eerste onze complete inheemse plantengids en maak een goede start.

Waarom kiezen voor inheemse planten op een zonnige plek?

Inheemse planten die houden van een plek in de volle zon, hebben vaak een opvallende bloeiwijze. De opvallende bloemen trekken insecten, die de bloemen bezoeken op zoek naar nectar en stuifmeel. Door aan de slag te gaan met deze inheemse planten doe je dus iets goeds voor de biodiversiteit én creëer je een tuin vol met kleur en structuur.

Slangenkruid met slangenkruidbij
Veel inheemse planten die het goed doen in de volle zon hebben een prachtige bloeiwijze die vaak belangrijk is voor insecten (de Natuur van hier)

Door te kiezen voor inheemse planten – die het goed doen in de volle zon – kies je voor planten die zijn aangepast aan de warme en droge omstandigheden en gewend zijn aan het klimaat in Nederland. Deze planten doen het in de meeste gevallen veel beter dan planten die hier van nature niet voorkomen. Door verschillende planten te combineren kun je een natuurlijke tuin creëer met planten die goed zijn voor vlinders en planten die in trek zijn bij bijen.

Waar let je op bij planten in de volle zon?

Dat een plant graag in de volle zon staat, betekent niet automatisch dat hij ook goed tegen droogte kan. Een zonnige plek op droge zandgrond biedt heel andere omstandigheden dan een zonnige border op zware kleigrond of de vochtige oever van een vijver. Kijk daarom bij het kiezen van planten niet alleen naar de hoeveelheid zon, maar vooral ook naar bodemtype, vocht en voedselrijkdom.

Op een droge en goed doorlatende bodem passen bijvoorbeeld soorten als wilde tijm en wilde marjolein, terwijl grote kattenstaart juist graag op een vochtige tot natte bodem staat. Ook de voedselrijkdom speelt een rol. Sommige soorten gedijen juist op schrale grond, terwijl andere planten beter groeien wanneer er wat meer voedingsstoffen beschikbaar zijn.

Door planten te kiezen die van nature bij de omstandigheden in jouw tuin passen, hebben ze uiteindelijk minder verzorging nodig en is de kans veel groter dat ze jarenlang goed blijven groeien en bloeien.

De 15 beste inheemse planten voor volle zon

Hier bespreken we 15 inheemse planten die het uitstekend doen in de volle zon. We hebben de 15 soorten verder onderverdeeld in soorten die graag op een droge en zonnige plek staan, planten die van een normale/voedselrijke zonnige plek houden en soorten die houden van een zonnige, maar vochtige plek. Zo is er voor elke situatie wel een soort geschikt.

Droge en zonnige plek

Allereerst zes inheemse planten die houden van een droge en zonnige plek. Het zijn stuk voor stuk bloeiende toppers die zorgen voor meer insecten in je tuin.

Duizendblad (Achillea millefolium)

Standplaats: zon

Bodem: droge tot matig voedselrijke grond

Hoogte: 30 – 70 centimeter

Bloei: wit | juni – oktober

Goed voor: wilde bijen, zweefvliegen en vlinders

Een uitstekende inheemse bloeier voor in de volle zon is duizendblad. Deze plant uit de composietenfamilie doet het uitstekend op warme, zonnige en droge plekken. De vele bloemen die duizendblad produceert zitten vol met nectar en stuifmeel en worden druk bezocht door bijen, zweefvliegen, vlinders, kevers en andere insecten. Het is daarnaast ook de waardplant van een aantal nachtvlindersoorten zoals de duizendbladdwergspanner en oranje dwergspanner.

In onze natuurtuin hebben we een groot stuk dat vol staat met duizendblad. Dit stuk van ongeveer 15m2 ligt de hele dag in de zon en de hele zomer bloeit het prachtig en stikt het er van de zoemende insecten. Door dit stuk gefaseerd te beheren kunnen we ook nog eens de bloeitijd van het duizendblad verlengen, waardoor we ook in het najaar kunnen genieten van de prachtige bloemen.

Duizendblad is biologisch gekweekt verkrijgbaar bij diverse gespecialiseerde winkels. Bij Sprinklr en Vivara is duizendblad verkrijgbaar in diverse varianten met verschillende bloeikleuren.

Duizendblad planten zon
Duizendblad is een uitstekende plant om in de volle zon te gebruiken

Wilde marjolein (Origanum vulgare)

Standplaats: zon – halfzon

Bodem: droog, kalkrijk, goed doorlatend

Hoogte: 30 – 60 centimeter

Bloei: roze | juli – september

Goed voor: bijen, hommels en vlinders

Wilde marjolein is nog zo’n plant die uitstekend gedijt op een plekje in de volle zon. Wij hebben wilde marjolein tegen de zuidgevel staan, waar de plant de hele dag in de zon staat. De plant groeit en bloeit uitbundig en lijkt het hier enorm naar de zin te hebben.

Deze vaste plant mag niet ontbreken in een natuurvriendelijke tuin. De roze bloemtrossen – die vol zitten met suikerrijke nectar – zijn erg geliefd bij insecten. Zweefvliegen, bijen, vlinders en vele andere insectensoorten bezoeken de bloemen gedurende de zomer volop, waardoor de biodiversiteit in je tuin aanzienlijk toeneemt. Daarnaast is wilde marjolein – misschien beter bekend als oregano – uitstekend in de keuken te gebruiken, bij pizza’s, pasta’s en veel meer gerechten.

Wilde marjolein is biologisch gekweekt verkrijgbaar bij diverse speciaalzaken, waaronder Sprinklr en Vivara.

Wilde marjolein voelt zich uitstekend thuis op een plek in de volle zon
De alleskunner wilde marjolein is perfect om te gebruiken op droge grond

Wilde cichorei (Cichorium intybus)

Standplaats: zon

Bodem: droge, kalkrijke grond

Hoogte: 50 – 150 centimeter

Bloei: lichtblauw | juli – oktober

Goed voor: wilde bijen en vlinders

Een andere inheemse plant die houdt van een plek in de volle zon is wilde cichorei. Deze vaste plant krijgt in de zomer helderblauwe bloemen die vooral in de ochtend goed te zien zijn. In de felle middagzon sluiten de bloemen, waarna ze de daaropvolgende dag in de ochtend weer prachtig in bloei staan.

Wilde cichorei houdt van een droge, liefst kalkrijke grond. Naast een plek in de zon, kan wilde cichorei dus ook gebruikt worden op droge plekken in de tuin en is het een uitstekende plant voor kleigrond.

In onze natuurtuin heeft wilde cichorei een plek gekregen dichtbij het huis. Hier staat de vaste plant op een plek die is gelegen op het zuiden, waardoor de plant vrijwel de hele dag in de zon staat. Vanuit de keuken hebben we goed zicht op deze fantastische bloeier. Dat blijft ieder jaar weer genieten in de zomer.

Wilde cichorei is bij diverse gespecialiseerde winkels biologisch gekweekt verkrijgbaar, waaronder Sprinklr en Vivara.

Wilde cichorei is een uitstekende inheemse plant voor een plek in de volle zon (de Natuur van hier)
In de zomermaanden is wilde cichorei echt een blikvanger in onze natuurtuin (de Natuur van hier)

Knoopkruid (Centaurea jacea)

Standplaats: zon

Bodem: matig voedselrijke grond

Hoogte: 40 – 100 centimeter

Bloei: paars | juni – september

Goed voor: bijen, hommels en vlinders

Knoopkruid is een sterke inheemse vaste plant die uitstekend tot zijn recht komt op een zonnige plek. De paarsroze bloemhoofdjes verschijnen gedurende een lange periode en worden druk bezocht door allerlei insecten. Vooral voor vlinders is knoopkruid een waardevolle nectarplant.

Van nature groeit knoopkruid onder andere in graslanden, bermen en langs dijken. De plant staat graag in de zon en doet het goed op een niet al te voedselrijke bodem die droog tot redelijk vochthoudend is. Eenmaal gevestigd is knoopkruid behoorlijk sterk en kan de plant jarenlang terugkomen. Door zijn natuurlijke uitstraling is hij bovendien erg geschikt voor bloemrijke borders en kruidenrijke graslanden.

Bij ons staat knoopkruid op een zonnige plek in het kruidenrijke grasland. Hier bloeit de plant uitbundig en breidt zich ieder jaar een stukje uit.

Knoopkruid is biologisch gekweekt verkrijgbaar bij diverse speciaalwinkels, waaronder Sprinklr en Vivara.

Knoopkruid in bloei. Plant in volle zon
Knoopkruid is een waardevolle plant voor insecten en doet het goed in de volle zon

Kleine tijm (Thymus serpyllum)

Standplaats: zon

Bodem: droog, stenig, goed doorlatend

Hoogte: 10 – 15 centimeter

Bloei: paars | juni – september

Goed voor: bijen, vlinders en zweefvliegen

Kleine tijm – ook wel wilde tijm of kruiptijm genoemd – is een laagblijvende inheemse plant voor de warmste en droogste plekken in de tuin. De plant vormt lage matten en krijgt in de zomer talloze kleine roze tot paarse bloemen. Ondanks het bescheiden formaat kunnen die bloemen veel insecten aantrekken.

Kleine tijm houdt van een voedselarme en goed doorlatende bodem en is daardoor vooral geschikt voor droge zandgrond, grindrijke plekken, rotstuinen en zonnige randen. Op zware, natte of zeer voedselrijke grond voelt de soort zich veel minder thuis. Geef wilde tijm voldoende ruimte en zon; tussen hogere, snelgroeiende planten kan hij gemakkelijk worden verdrongen.

Deze handige inheemse bodembedekker kan perfect gebruikt worden bij stapelmuurtjes of tussen halfverharding. Zo kun je gemakkelijk voegen en kieren opvullen, die in de zomer ook nog eens volop beginnen te bloeien.

Kleine tijm is biologisch gekweekt verkrijgbaar bij diverse speciaalzaken, waaronder Sprinklr en Vivara.

Kleine tijm in bloei
Kleine tijm is uitermate geschikt om te gebruiken als bodembedekker in een natuurlijke border of tussen halfbestrating zoals stapstenen (Saxifraga – Willem van Kruijsbergen)

Slangenkruid (Echium vulgare)

Standplaats: zon

Bodem: droog, zanderig

Hoogte: 30 – 100 centimeter

Bloei: blauw | juni – september

Goed voor: bijen

Met zijn opvallende blauw-paarse bloemen is slangenkruid een prachtige soort voor een droge en zonnige tuin. De bloemen staan langs stevige bloemstengels en worden gedurende de lange bloeiperiode veel bezocht door bijen en hommels.

Slangenkruid groeit van nature vooral op open, zonnige en vaak droge plekken, bijvoorbeeld in bermen, duinen en op ruderale terreinen. De plant houdt van een goed doorlatende bodem en kan na vestiging behoorlijk goed tegen droogte. Slangenkruid is meestal tweejarig: in het eerste jaar vormt de plant een bladrozet, waarna hij doorgaans in het tweede jaar bloeit en zaad vormt. Geef zaailingen daarom wat ruimte als je de soort in je tuin wilt behouden.

Wij hebben slangenkruid in onze natuurtuin in de rand van de vijver staan. Hier heeft de plant volop ruimte om te groeien en te bloeien, en vormt deze een mooie aanvulling op de oeverbeplanting van de vijver.

Slangenkruid is biologisch gekweekt verkrijgbaar bij diverse speciaalzaken, waaronder Sprinklr.

Slangenkruid bloeit prachtig met diepblauwe bloemen  en doet het uitstekend in de volle zon (de Natuur van hier)
Slangenkruid bloeit prachtig met diepblauwe bloemen en doet het uitstekend in de volle zon (de Natuur van hier)

Normale/voedselrijke zonnige plek

Dan volgen er vijf inheemse planten die houden van een normale zonnige plek in de tuin.

Beemdkroon (Knautia arvensis)

Standplaats: zon tot halfschaduw

Bodem: vochthoudende, kalkrijke grond

Hoogte: tot 70 centimeter

Bloei: lila | juni – oktober

Goed voor: bijen, zweefvliegen en vlinders

Beemdkroon is wat ons betreft een van de mooiste inheemse planten voor een zonnige border. De lila bloemhoofdjes staan op lange, vrij losse stengels en geven de plant een natuurlijke uitstraling. Tijdens de bloei zijn de bloemen bovendien bijzonder aantrekkelijk voor allerlei insecten. Naast vele dagvlinders, zweefvliegen en bijen wordt de plant onder andere bezocht door de knautiabij. De zeldzame bij – die op de rode lijst staat – is zelfs helemaal afhankelijk van beemdkroon.

De soort komt van nature onder andere voor in bloemrijke graslanden, bermen en langs dijken. Beemdkroon houdt van zon en groeit het beste op een bodem die niet voortdurend uitdroogt. Vooral op kalkhoudende grond kan de plant goed gedijen. Door de lange bloeiperiode is beemdkroon een mooie soort om te combineren met andere zomerbloeiers zoals knoopkruid, wilde marjolein en gewone margriet.

Beemdkroon is biologisch gekweekt, verkrijgbaar bij onder andere Sprinklr en Vivara. Met deze vaste plant haal je gegarandeerd meer biodiversiteit naar je tuin!

De prachtige lilakleurige bloemen van beemdkroon
Beemdkroon staat graag op een plek in de zon. De lilakleurige bloemen worden druk bezocht door insecten.

Grote centaurie (Centaurea scabiosa)

Standplaats: zon

Bodem: droge, kalkrijke grond

Hoogte: 100 – 125 centimeter

Bloei: rozepaars | juni – augustus

Goed voor: bijen, vlinders

Grote centaurie is een forse inheemse plant met grote paarse bloemhoofdjes. Hij lijkt enigszins op knoopkruid, maar wordt doorgaans groter en heeft dieper ingesneden bladeren. Daarmee is het een mooie soort voor het midden of de achterkant van een zonnige, natuurlijke border.

De plant houdt van warme, zonnige omstandigheden en heeft een duidelijke voorkeur voor kalkrijke grond. Eenmaal gevestigd kan grote centaurie goed omgaan met drogere perioden. De bloemen bevatten volop nectar en trekken tijdens de zomer allerlei insecten aan, waaronder hommels en vlinders. Geef de plant voldoende ruimte tussen lagere soorten; zo komen zowel de hoogte als de grote bloemen het beste tot hun recht.

Wij hebben grote centaurie dicht bij het keukenraam staan. Zo kunnen we in de zomermaanden ook vanuit binnen genieten van de prachtige bloemen en de insecten die daarop af komen. Zo hebben we onder andere distelvlinders, bruine zandoogjes en dagpauwogen op de bloemen gezien.

Grote centaurie is biologisch gekweekt verkrijgbaar bij diverse gespecialiseerde winkels, zoals Sprinklr en Vivara.

Bloeiende en uitgebloeide grote centaurie
Zet grote centaurie in je tuin en je zult veel verschillende soorten vlinders en andere insecten aantreffen (Foto: Saxifraga-Marijke Verhagen)
Wil je stap voor stap meer natuur in je tuin? In ons e-book ontdek je hoe je verschillende inheemse planten slim combineert tot een biodiverse tuin die het hele jaar aantrekkelijk is voor vogels, bijen en vlinders.
Wil je stap voor stap meer natuur in je tuin? In ons e-book ontdek je hoe je verschillende inheemse planten slim combineert tot een biodiverse tuin die het hele jaar aantrekkelijk is voor vogels, bijen en vlinders.

Gewone margriet (Leucanthemum vulgare)

Standplaats: zon

Bodem: droog tot vochthoudend, matig voedselrijk

Hoogte: tot 60 centimeter

Bloei: wit | mei – augustus

Goed voor: bijen en vlinders

De gewone margriet is misschien wel een van de bekendste bloemen uit bloemrijke graslanden. De grote witte bloemen met hun gele hart zijn opvallend, maar passen tegelijkertijd heel natuurlijk tussen grassen en andere inheemse kruiden.

Margrieten groeien graag op zonnige, niet te voedselrijke grond. Op erg voedselrijke plekken kunnen krachtige grassen en andere planten ze op termijn verdringen. Dat maakt de soort ook bijzonder geschikt voor een bloemrijk gazon of kruidenrijk grasland dat door maaien en afvoeren wordt verschraald. De open bloemen zijn gemakkelijk toegankelijk voor verschillende groepen insecten. Laat na de bloei een deel staan, zodat de planten zaad kunnen vormen en zich verder kunnen verspreiden.

Gewone margriet staat ook prachtig op een zonnige plek langs de vijver. Door de open groeiwijze hangen de bloemen over het water heen, wat de vijver een speels karakter geeft. Op onderstaande afbeelding zie je hoe wij dit bij onze vijver hebben aangepakt.

Via gespecialiseerde zaken zoals Sprinklr en Vivara is gewone margriet biologisch gekweekt verkrijgbaar.

Gewone margriet in bloei langs een vijver (de Natuur van hier)
Gewone margriet is een prachtige inheemse vaste plant die het goed doet in de volle zon. Wij gebruikten hem langs de vijver, op een zonnig plekje (de Natuur van hier)

Muskuskaasjeskruid (Malva moschata)

Standplaats: zon tot halfschaduw

Bodem: droog tot vochthoudend, matig voedselrijke grond

Hoogte: tot 70 centimeter

Bloei: roze | juli – september

Goed voor: vlinders

Muskuskaasjeskruid is een prachtige inheemse soort met vrij grote, zachtroze bloemen. Door de losse groeiwijze past hij uitstekend in een natuurlijke zonnige border, waar de bloemen gedurende de zomer voor kleur zorgen.

De plant houdt van warmte en zon en groeit het beste op een goed doorlatende bodem. Hoewel muskuskaasjeskruid redelijk goed met droogte overweg kan, hoeft de bodem zeker niet kurkdroog te zijn. Een normale tuingrond die niet voortdurend nat blijft, is vaak prima. De bloemen worden bezocht door verschillende wilde bijen en andere bestuivers. Na de bloei ontstaan de kenmerkende ronde vruchten die typerend zijn voor kaasjeskruiden.

Het is de waardplant van onder andere de distelvlinder en het kaasjeskruiddikkopje. Het zeldzame kaasjeskruiddikkopje zagen wij voor het eerst een aantal jaren geleden op onze bloeiende muskuskaasjeskruid, die tegen de zuidgevel op stond. Sinds dat jaar zien we deze bijzondere vlinder jaarlijks weer in onze natuurtuin.

Musksuskaasjeskruid is biologisch gekweekt verkrijgbaar bij diverse speciaalzaken, waaronder Sprinklr en Vivara.

De roze bloemen van muskuskaasjeskruid zijn geliefd bij bijen
De open bloemen van muskuskaasjeskruid zijn enorm in trek bij bijen en andere insecten (Saxifraga-Hans Grotenhuis)

Gewone brunel (Prunella vulgaris)

Standplaats: zon tot halfschaduw

Bodem: vochthoudende, matig voedselrijke tot voedselrijke grond

Hoogte: 5 – 40 centimeter

Bloei: blauw – paars | mei – oktober

Goed voor: bijen, hommels en vlinders

Gewone brunel – ook wel bijenkorfje genoemd – is een laagblijvende inheemse plant die je gemakkelijk over het hoofd ziet, totdat hij begint te bloeien. Dan verschijnen compacte paarse bloemhoofdjes die opvallend veel bezoek van insecten kunnen krijgen.

De soort is behoorlijk flexibel en groeit zowel in de zon als in halfschaduw. Op een zonnige plek heeft hij wel graag een bodem die voldoende vocht vasthoudt. Je vindt gewone brunel van nature onder andere in graslanden, bermen en gazons. Doordat de plant laag blijft, is hij ook interessant voor een bloemrijk gazon dat af en toe wordt gemaaid. Hij kan zich geleidelijk uitbreiden en vormt zo mooie lage stukken tussen hogere kruiden en grassen.

Wij hebben gewone brunel gebruikt langs de vijver. Hier heeft deze de ruimte om wat te kruipen en wat over de rand te groeien. Daarnaast is het een leuke ondergroei voor hoger wordende soorten zoals grote kattenstaart en koninginnekruid.

Gewone brunel is biologisch gekweekt verkrijgbaar bij onder andere Sprinklr en Vivara.

Gewone brunel is een handige bodembedekker om te gebruiken op een wat vochtigere en zonnige grond
Gewone brunel is een handige bodembedekker om te gebruiken op een wat vochtigere en zonnige grond

Vochtige zonnige plek

Dan volgen er nog een aantal inheemse vaste planten die graag op een zonnige, maar vochtige plek staan. Bij deze planten is het dus belangrijk dat de grond niet uitdroogt op het moment dat de zon er vol op staat.

Dagkoekoeksbloem (Silene dioica)

Standplaats: zon – halfschaduw

Bodem: vochthoudende, voedselrijke grond

Hoogte: 40 – 90 centimeter

Bloei: roze | april – september

Goed voor: wilde bijen, hommels en vlinders

Dagkoekoeksbloem zorgt met zijn felroze bloemen al vroeg in het seizoen voor kleur. Onder gunstige omstandigheden kan de plant bovendien lang doorbloeien. Het is een sterke inheemse soort voor plekken waar voldoende vocht in de bodem aanwezig blijft.

Van nature vind je dagkoekoeksbloem onder andere in bermen, langs bosranden en op vochtige, voedselrijke plaatsen. Hoewel de soort ook halfschaduw verdraagt, kan hij uitstekend op een zonnige plek groeien zolang de bodem niet langdurig uitdroogt. Daarmee is hij een mooie keuze voor zonnige tuinen met een wat zwaardere of vochthoudende bodem. De roze bloemen combineren bovendien prachtig met witte, paarse en blauwe inheemse soorten.

In onze natuurtuin hebben we dagkoekoeksbloem in ons kruidenrijke grasland staan. Op het laagste punt in het grasland – daar waar het het vochtigste is – verschijnen ieder jaar meer bloemen van de dagkoekoeksbloem. Het is ieder jaar weer genieten als de roze bloemen verschijnen.

Dagkoekoeksbloem is biologisch gekweekt verkrijgbaar bij Sprinklr en Vivara.

Een bloeiende dagkoekoeksbloem in een vochtig, kruidenrijk grasland (de Natuur van hier)
Dagkoekoeksbloem doet het uitstekend op een vochtige maar zonnige plek in de tuin (de Natuur van hier)

Grote pimpernel (Sanguisorba officinalis)

Standplaats: zon – halfschaduw

Bodem: vochthoudend tot vochtig, matig voedselrijke grond

Hoogte: 60 – 100 centimeter

Bloei: donkerrood | juni – september

Goed voor: wilde bijen, zweefvliegen en vlinders

Grote pimpernel is een bijzondere inheemse vaste plant met donkerrode, eivormige bloemhoofdjes op lange stengels. De bloemen zijn misschien minder uitbundig dan die van bijvoorbeeld een margriet of kattenstaart, maar juist daardoor geeft de plant een natuurlijke en verfijnde uitstraling aan een border.

De soort hoort thuis op vochtige, zonnige tot licht beschaduwde plekken en komt van nature onder andere voor in vochtige graslanden. Geef grote pimpernel daarom een bodem die ook in de zomer redelijk wat vocht vasthoudt. Door zijn hoogte kun je hem mooi tussen lagere planten laten uitsteken. De bloemen worden bezocht door verschillende insecten en zorgen gedurende de zomer voor een heel ander beeld dan de klassieke felgekleurde tuinbloemen.

Grote pimpernel planten volle zon
De bloemen van grote pimpernel zorgen voor een natuurlijk beeld in je tuin (Saxifraga -Hans Dekker)

Grote kattenstaart (Lythrum salicaria)

Standplaats: zon

Bodem: vochtige tot natte grond

Hoogte: 80 – 125 centimeter

Bloei: paarsroze | juni – september

Goed voor: bijen, hommels en zweefvliegen

Heb je een zonnige plek waar de bodem juist behoorlijk vochtig blijft? Dan is grote kattenstaart een fantastische soort. De hoge aren met paarsroze bloemen zijn in de zomer moeilijk te missen en kunnen ontzettend veel insecten aantrekken.

Grote kattenstaart groeit van nature op natte en vochtige plaatsen, bijvoorbeeld langs oevers, sloten en in moerassige graslanden. Daardoor is hij bijzonder geschikt voor de vochtige rand van een natuurlijke vijver, maar ook voor een zonnige border op vochthoudende grond. Op een geschikte standplaats kan de plant flink uitgroeien en jarenlang terugkomen. Combineer hem bijvoorbeeld met andere soorten die van vocht houden om een gevarieerde, bloemrijke overgang rond een vijver te creëren.

Grote kattenstaart is biologisch gekweekt verkrijgbaar via diverse speciaalzaken, zoals Sprinklr en Vivara.

Het inheemse grote kattenstaart bloeit met prachtige roze bloemaren die in trek zijn bij insecten
Het inheemse grote kattenstaart bloeit met prachtige roze bloemaren die in trek zijn bij insecten

Koninginnekruid (Eupatorium cannabinum)

Standplaats: zon

Bodem: vochtige, voedselrijke grond

Hoogte: 90 – 150 centimeter

Bloei: roze | juli – september

Goed voor: vlinders, bijen, hommels en zweefvliegen

Koninginnekruid is een forse inheemse plant die vooral in de tweede helft van de zomer zijn waarde laat zien. De grote schermachtige groepen roze bloemen bevatten veel kleine bloempjes en kunnen bij mooi weer vol zitten met insecten. Vooral vlinders zoals atalanta, distelvlinder en koninginnenpage weten koninginnekruid uitstekend te vinden.

De plant groeit van nature op voedselrijke, vochtige plekken, bijvoorbeeld langs oevers, sloten en bosranden. Op een zonnige plek kan hij behoorlijk groot worden en is hij daarom vooral geschikt voor de achterkant van een border of een plek waar wat wildere vegetatie gewenst is. Geef hem voldoende ruimte en voorkom dat de bodem langdurig volledig uitdroogt.

In een natuurlijke tuin kan koninginnenkruid uitgroeien tot een echte insectenmagneet. Zo gebruikten wij deze zomerbloeier om een hoge vijveroever te maken. Samen met soorten zoals grote kattenstaart en gele lis creëer je dan een border vol biodiversiteit.

Biologisch gekweekte koninginnenkruid bestel je eenvoudig bij Sprinklr of Vivara.

Koninginnekruid_Inheemse_Planten_Volle_Zon
Koninginnekruid is een uitstekende plant om te gebruiken op een vochtige plek in de volle zon

Welke planten voor volle zon passen bij jouw tuin?

Welke inheemse planten het beste bij jouw zonnige plek passen, hangt dus vooral af van de bodem. Heb je een droge, zonnige plek? Dan zijn soorten als wilde tijm, wilde marjolein en slangenkruid goede keuzes. Op een normale, wat meer vochthoudende bodem kun je bijvoorbeeld kiezen voor beemdkroon, knoopkruid en gewone margriet.

Ook op een vochtige plek in de volle zon zijn volop mogelijkheden. Grote pimpernel, grote kattenstaart en koninginnekruid houden juist van een bodem die voldoende vocht vasthoudt.

Probeer daarnaast verschillende bloeiperioden, hoogtes en bloemvormen te combineren. Zo ontstaat niet alleen een natuurlijker geheel, maar is er gedurende een langere periode voedsel beschikbaar voor insecten.

Weet je niet goed welke inheemse planten bij jouw tuin passen? Met onze gratis Plantenkeuzehulp bepaal je aan de hand van onder andere zonlicht en bodemvocht welke soorten geschikt zijn voor jouw tuin.

Gratis Plantenkeuzehulp voor passende inheemse planten
Wil je weten welke inheemse planten het beste bij jouw tuin passen? Download onze gratis Plantenkeuzehulp en ontvang vijf persoonlijke suggesties voor passende inheemse planten.

Veelgemaakte fouten

Een zonnige border aanleggen lijkt eenvoudig, maar de hoeveelheid zon is slechts één onderdeel van een goede standplaats. Door rekening te houden met onderstaande punten voorkom je dat planten na een mooie start alsnog verdwijnen.

Volle zon verwarren met droge grond
Een van de belangrijkste fouten is ervan uitgaan dat iedere zonminnende plant ook droogtebestendig is. Grote pimpernel en grote kattenstaart kunnen bijvoorbeeld uitstekend in de volle zon staan, maar hebben juist behoefte aan een bodem die voldoende vocht vasthoudt. Voor planten die het goed doen in droge grond kun je in deze blog kijken.

De bodem niet meenemen in je plantenkeuze
Zand-, klei- en leemgrond verschillen sterk in onder andere waterhuishouding en voedselrijkdom. Kies daarom niet alleen een plant omdat er ‘volle zon’ op het etiket staat, maar controleer ook welke bodemomstandigheden de soort nodig heeft.

De bodem onnodig bemesten
Meer voeding betekent niet automatisch meer bloemen. Verschillende inheemse soorten zijn juist aangepast aan relatief voedselarme omstandigheden. Door deze plekken sterk te bemesten kunnen snelgroeiende planten de overhand krijgen en andere soorten verdringen.

Alleen naar de bloemen kijken
Het is verleidelijk om planten vooral op bloemkleur te kiezen. Voor een natuurlijke en biodiverse border is het interessanter om ook te variëren in hoogte, bloemvorm en bloeiperiode. Daarmee creëer je meer structuur én een langer voedselaanbod voor insecten.

Onze ervaring met planten in volle zon

Onze ervaring met het kiezen van planten in de volle zon is dat je goed moet kijken naar de rest van de standplaats. Het is een wezenlijk verschil of je een plant zoekt die tegen de zuidgevel aan moet groeien of een plant in de volle zon op vochtige plek. Voor beide situaties zoek je compleet verschillende planten. Bij ons deden bijvoorbeeld wilde marjolein en muskuskaasjeskruid het heel goed op die hele hete en droge plekken. Op de meer vochtige plekken floreerde vooral grote kattenstaart.

Uitgebloeide planten laten staan

Hebben je planten het hele jaar gebloeid en is er in het najaar niet meer over dan een aantal uitgebloeide stengels? Laat deze dan staan tot in het voorjaar. Al lijken het maar een paar uitgebloeide stengels, deze zijn zeer belangrijk voor de overwintering van dieren. Insecten overwinteren in uitbloeide stengels en kleine dieren vinden schuilplaatsen tussen de planten. Op onderstaande afbeelding zie je zo’n uitgebloeid stukje kruiden. Deze heeft de hele winter als schuilplek gediend voor een haas. Als je goed kijkt zie je de oren van de haas (omcirkeld). Maar ook vogels zoals de roodborst en winterkoning vinden er in de schrale wintermaanden voedsel in. Voortaan de uitgebloeide kruiden laten staan dus!

Uitgebloeide kruiden schuilplaats haas (De Natuur van hier)
Uitgebloeide kruiden bieden uitstekende schuilplaatsen en voedselplekken voor kleine zoogdieren en vogels. Als je goed kijkt zie je dat een haas dit stuk gebruikt als rustplek (De Natuur van hier)

Mooie combinaties

Wil je een mooie plantenborder maken, dan is het natuurlijk mooi als je wat planten kunt combineren. Je houdt dan rekening met bloeitijd, bloeikleur en hoogte van de plant. Door zorgvuldig te combineren kun je een lange bloeiboog maken, waardoor er een groot deel van het jaar wat te halen valt voor insecten in je tuin.

Een mooie combinatie voor een zonnige en droge plek is wilde marjolein, met duizendblad en kleine tijm. De kleine tijm fungeert dan als bodembedekker en wilde marjolein en duizendblad steken er bovenuit.

Heb je een zonnige, maar vochtige plek om aan te planten, dan zou je kunnen kiezen voor de combinatie van gewone brunel, dagkoekoeksbloem en grote kattenstaaart. Daarmee heb je van april tot en met oktober bloei en combineer je hoogopgaande en bodembedekkende soorten.

Afsluiting

Twijfel je nog welke planten het beste passen bij jouw situatie? In onze uitgebreide gids over inheemse beplanting leggen we stap voor stap uit waar je op moet letten en hoe je zelf een natuurlijke tuin opbouwt. Of pak het meteen serieus aan en ga met behulp van ons e-book aan de slag met een 4-wekenplan om van je tuin een paradijs voor insecten, vogels en andere dieren te maken.

 Bekijk hier de complete gids over inheemse beplanting

Meer natuur in je tuin e-book
Wil je stap voor stap meer natuur in je tuin? In ons e-book ontdek je hoe je verschillende inheemse planten slim combineert tot een biodiverse tuin die het hele jaar aantrekkelijk is voor vogels, bijen en vlinders.

Wil je meer tips over inheemse planten, een klimaatbestendige tuin of andere tuintips? Meld je dan aan voor onze nieuwsbrief. Zo blijf je op de hoogte van nieuwe blogs, praktische tuintips en winacties!

Niets meer missen? Volg ons op onze socials!

Zoeken

Op de hoogte blijven?

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief!