Wat eten salamanders? Misschien vraag je je af wat een salamander eet. Dat vroegen we ons af toen we in onze natuurtuin salamanders behendig door de waterplanten in de poel zagen zwemmen. Wanneer je salamanders in je poel of vijver hebt, valt meteen op hoe behendig ze tussen waterplanten door bewegen. In de poel in onze natuurtuin zien we ze heen en weer schieten, op zoek naar voedsel. Maar wat eten salamanders eigenlijk? Dierlijk of plantaardig voedsel? Of beide? Staan ze zelf ook op het menu van andere dieren?
In deze blog lees je alles over het dieet van salamanders, wat hun larven eten, hoe je een salamandervriendelijke tuin maakt en welke (natuurlijke) vijanden de salamander heeft.

Inhoudsopgave
- Korte soortenintroductie
- Wat eet een salamander? Vleeseters in poelen en tuinen
- Wat eten salamanderlarven?
- Wat eten volwassen salamanders?
- Eten salamanders planten of algen?
- Vijanden van salamanders
- Tips voor een salamandervriendelijke poel en tuin
- Conclusie: wat eten salamanders?
- Tot slot
Korte soortenintroductie
In Nederland kennen we vijf inheemse salamanders: de kleine watersalamander (Lissotriton vulgaris), vinpootsalamander (Lissotriton helveticus), kamsalamander (Triturus cristatus), alpenwatersalamander (Ichthyosaura alpestris) en de vuursalamander (Salamandra salamandra). Met name met de vuursalamander gaat het helaas niet goed. De salamanderschimmel (Bsal) treft hen zwaar, waardoor ze vrijwel uitgestorven zijn in Nederland. Pak salamanders nooit zomaar op en denk goed om de hygiëne.
Ze leven in poelen, vijvers, bosranden en vochtige tuinen. Omdat ze deels in water en deels op land leven, varieert hun dieet door het jaar heen.

Lees ook: salamanders in Nederland
Wat eet een salamander? Vleeseters in poelen en tuinen
Salamanders zijn roofdieren. Ze eten uitsluitend dierlijk voedsel, geen planten of algen. Afhankelijk van hun soort en leeftijd bestaat hun menu uit kleine dieren die ze in water of op het land vinden.
Hun dieet bestaat uit onder andere:
- Insecten (zoals kevers en vliegen)
- Spinachtigen (zoals spinnen en pissebedden)
- Wormen (regenwormen, slingerwormen)
- Slakken
- Andere kleine ongewervelden
Salamanders dragen op deze manier bij aan de natuurlijke balans van insectenpopulaties.

Wat eten salamanderlarven?
Salamanderlarven leven volledig in het water en hebben een ander menu dan volwassen salamanders. Ze jagen actief op kleine waterdiertjes.
Larven eten onder andere:
- Watervlooien
- Kreeftachtigen
- Muggenlarven
- Andere insectenlarven
- Soms kleinere larven van soortgenoten
In een natuurlijke poel vinden larven meestal voldoende voedsel, zolang er voldoende biodiversiteit aanwezig is.
Lees ook: poel aanleggen in de tuin
Wat eten volwassen salamanders?
Volwassen salamanders leven zowel in het water als op het land. Ze zijn ‘s nachts actief op jacht en verstoppen zich overdag onder stenen, hout of bladeren.
Hun menu bestaat uit:
- Insecten en kevers
- Regenwormen
- Slakken
- Spinnen
- Andere kleine ongewervelden
Volwassen salamanders eten hetzelfde als hun larven, maar kunnen grotere prooien aan en jagen ook op land.


Eten salamanders planten of algen?
Nee, salamanders zijn uitsluitend vleeseters. Als je ze door waterplanten ziet bewegen, zijn ze niet aan het grazen, maar aan het jagen op insecten of kleine dieren. Waterplanten bieden hen beschutting en een plek waar hun prooien zich verstoppen.
Vijanden van salamanders
Salamanders zijn ook zelf prooi voor verschillende dieren. Vooral larven zijn kwetsbaar. Natuurlijke vijanden zijn bijvoorbeeld vissen, reigers en andere watervogels, slangen, grotere insectenlarven, egels en andere kleine zoogdieren. Een visvrije poel of vijver is daarom cruciaal als je salamanders in je tuin wil hebben. Daarnaast is het verkeer een grote vijand van de salamander. Onder auto- en fietsbanden gaan vele salamanders en andere amfibieën dood.
Tips voor een salamandervriendelijke poel en tuin
Je hoeft salamanders niet bij te voeren; een gezonde vijver doet het werk. Belangrijk is een natuurlijke omgeving waar genoeg kleine dieren leven, zodat de biodiversiteit hoog is.

Je kunt salamanders het beste helpen door een natuurlijke, visvrije poel of vijver aan te leggen. Nadat wij onze poel hadden gemaakt, zagen we binnen enkele maanden de eerste salamander erin. De poel of vijver moet voldoende waterplanten hebben, voor beschutting en als leefplek voor prooien. Rommelhoekjes zijn ook belangrijk, daar kan de salamander zich verschuilen en jagen op prooien. Laat dus hout, stenen, bladeren, takken en dergelijke lekker liggen. Wat ook heel belangrijk is, is om geen pesticiden te gebruiken. Dus ook geen slakkenkorrels bijvoorbeeld.
Op deze manier ontstaat vanzelf een rijk aanbod aan insecten en andere kleine dieren, precies wat salamanders nodig hebben.
Conclusie: wat eten salamanders?
Salamanders eten alles wat klein, dierlijk en eetbaar is. Ze zijn behendige jagers in larve- en volwassen stadium en spelen een belangrijke rol in je tuin-ecosysteem. Door een natuurlijke, visvrije poel en beschutting te bieden, kunnen ze zichzelf voeden en veilig opgroeien.
Heb je salamanders in je tuin? Dat is een teken dat je tuin gezond is en dat je ecosystemen in balans zijn.
Lees ook: wat is het verschil tussen een amfibie en reptiel?
Tot slot
Heb jij alle salamandersoorten in Nederland al gezien?! Laat het ons weten door een comment achter te laten, of laat het ons weten via Instagram (@denatuurvanhier). We zijn erg benieuwd!
Wil je meer weten over vogels, zoogdieren, reptielen, amfibieën en vlinders in Nederland? Meld je dan aan voor onze nieuwsbrief. Zo blijf je op de hoogte van nieuwe blogs, praktische natuurtuin tips en winacties!
Niets meer missen? Volg ons op onze socials!








